Reflecterend

We steken een kaarsje op en schrijven de letters in het zand van Louis, die vandaag wordt gecremeerd

Gisteren zijn we na de walvisexcursie terug naar het schip gegaan voor een eenvoudige lunch en verse schoenen. De shuttlebus terug naar het centrum was ook weer prima geregeld. We wilden nog wat souvenirs ‘scoren’ en er was een kerstwinkel waar we natuurlijk even langs wilden gaan. We waren onder meer op zoek naar een IJslandse trui voor Robin, een handgemaakte sjaal erbij voor Jela, kerstornamentjes voor Anjo, want dat is een traditie! We hebben van verschillende plekjes in Europa al een bonte verzameling kerst.

We vonden een leuke winkel met een beetje oorspronkelijke en handgemaakte dingetjes. Nu is IJsland wel echt een duur land. Ze moeten natuurlijk alles importeren aan levensmiddelen en ik snap dat de levensstandaard hier anders is. Maar ik moet soms toch even schrikken als ik de Zlotty omreken naar euro’s en op andere momenten wapper ik maar gewoon met de pretkaart en zie ik de schade thuis wel. We genieten van een smoothy met appeltaart om te delen en laten de sfeer van het centrum van Helsinki rustig op ons indalen. Opvallend hoeveel mensen hier wonen met een migratieachtergrond. Ook daarin is IJsland een koploper in Europa. Het levert een levendig straatbeeld op met internationale gerechten en opwindende combinaties. We lopen voorbij aan tentjes met Japanse pannenkoeken, Vietnamese noedels en kebabs uit het Midden-Oosten. Veel winkeltjes en het is altijd leuk om een lokale kerk in te lopen. De kerk op het hoogste punt van de stad is een architectonisch hoogstandje en ziet er vanaf de voorkant uit als een Art Deco kerkorgel. Volledig lichtgrijs en zonder fratsen is het qua stijl geheel in lijn met de mensen. Binnen is het eveneens sober, licht en puur. We steken een kaarsje op en schrijven de letters in het zand van Louis, die vandaag wordt gecremeerd. Het blijft onwerkelijk dat zo’n warm en dierbaar karakter straks in een hoopje as in een doosje is. We hebben er allebei echt een zwaar gevoel van en zijn blij dat anderen hem zo liefdevol hebben opgevangen en hebben begeleid. Ik kan me ook indenken dat mensen zich niet zoveel kunnen voorstellen bij het verlies van een dier. “Het was maar een kat…” Toch was hij niet zomaar een goudvis in een kom, of een kanarie in een kooi. Hij was echt een onderdeel van ons thuis en vanaf het moment dat wij samenwoonden in Klaaswaal was hij er altijd. Altijd dichtbij, samen met ons en dat zal hij op een andere manier ook blijven.

Vandaag hebben we een andere dag dan gedacht. We zouden de Westman Islands gaan bezoeken en hadden een auto gehuurd. Maar, de golven te hoog, de wind te stevig en de tenderbootjes zouden daar niet veilig genoeg voor zijn. We varen door naar de volgende haven en nemen de tijd voor de reis. We varen met een geweldig uitzicht over de zuidkust van IJsland met hoge, besneeuwde bergen, gletsjers en puntige rotsen. We zitten op dek 12 in het ‘kraaiennest’ en hebben een 180 graden beeld met schuimkoppen, Jan van Genten en de reflecterende zon op het water.

Het is wel vol mensen hier en dat is wel iets waar we in het algemeen wat last van hebben. We zijn sowieso wel wat op onszelf, dus zoeken het gezelschap niet op, maar soms zoeken mensen ons op. Of ze dringen zich op.

Aan onze tafel is een bejaard stel aangeschoven die met een Limburgs accent commentaar geven bij hun kaartspel. Ik heb dan altijd zoiets van ‘als je niets te zeggen hebt, zwijg dan gewoon’. Sommige mensen zijn voelbaar als een soort magnetisch veld, dat kan zowel warm als koel aanvoelen. Soms hoor je zelfs de energie als een ‘lightsaber’ uit StarWars. Anderen dringen zich echt op. Eerder deze week zaten in deze zelfde ruimte op dek 12 een stel Nederlanders die aan een stel Belgen zaten uit te leggen hoe de verschillen waren tussen de landen. Daarbij overgoten door een paar cocktails te veel, ging het gesprek al snel richting discriminatie en een lekker platte generalisatie van Antillianen in Nederland. Die zouden allemaal een zeer vrije seksuele moraal hebben, heel veel kinderen van verschillende mannen hebben en nooit blijvende relaties opbouwen. Schaterlachen, flauwe moppen, stampvoeten en een vrouw die zich terecht schaamde voor haar man. Dan zou ik het liefst een stevig geluidsdicht gordijn willen optrekken. Je kunt weggaan, dat is je enige optie. Je kunt het niet buitensluiten en dat is de enige beperking op een schip. Je zit letterlijk in hetzelfde schuitje. Eerder deze week ook, een vreselijk stel. Zitten we in een chic restaurant te eten en ontstaat er een gesprek tussen twee stellen de elk aan de andere kant van het restaurant zitten. Die roepen dus letterlijk over de hele breedte van het restaurant dingen over en weer die een enorme inbreuk maken op de sfeer van het restaurant. Tot een van de twee tafels er klaar mee was en het andere stel maar bleef roepen: “joehoe, joehoe, hallo!” Ik erger me dan rot, ik wil helemaal dat gesprek niet volgen en mensen komen echt in mijn ruimte. Natuurlijk, heb een gesprek, vermaak jezelf, maar hou een beetje rekening met elkaar.

Maar, gisteren spande een kerel echt de kroon. We stapten de bus in onderweg naar de walvisexcursie en we herkennen het type. Grote mond waar de geur van verschraald bier uitkomt, kettinkje met hangende panter, zongebruinde ‘Gran Canaria kop’, luide stem met een VI-Van der Gijp schaterlach en continue om zich heen kijkend of zijn publiek wel geamuseerd was. Nu hou ik zelf ook wel van een dad-joke op z’n tijd, maar hij bleef ze luidkeels uitserveren alsof zijn leven ervan afhing. Ja hoor, elkaar op de schouder slaan, want dat was ook alweer zo’n goede grap en een scheurende lach. Echt hoor, holle vaten klinken het hardst en er is geen ontsnappen aan. Ruimte nemen (erger nog: mijn ruimte nemen…) en anderen overschaduwen met een kleverige laag domheid. Mensen zijn complexe wezens, maar sommigen zijn zo vreselijk doelloos platvloers dat je je afvraagt of ze in de evolutie niet ergens een verkeerde afslag hebben genomen. Is er naast de Homo Sapiens ook een Homo Vulgaritas die zich mengt onder een grotere groep mensen die wel goede bedoelingen hebben en de zwijgende meerderheid vormen. Is de ongekroonde koning van deze ondersoort niet zojuist 80 jaar geworden en heeft hij de wereld in een stevige greep die draait om macht, hebzucht en respectloos narcisme. Nu kan ik op het wereldtoneel niet zo veel beteken, maar in mijn mini-universum van een schip met 3000 zielen zou ik deze mensen met een warm gevoel achterlaten op een eiland met veel vogelpoepjes. Of zoals Henk Spaan vroeger zijn betoog eindigde op de zaterdagmiddag radio: “VUILNISMAN!! KAN DEZE ZAK OOK NOG MEE??”